Банки
Кој ќе биде новиот гувернер на Народната банка? – Клучна одлука за монетарната иднина и стабилност на државата
Мандатот на актуелната гувернерка на Народната банка, Анита Ангеловска-Бежовска завршува на 22 мај 2025 година, точно седум години по нејзиниот избор од страна на Собранието. Изборот на нов гувернер претставува еден од најважните економски и институционални моменти за земјата, особено во период на континуирана инфлација и раст на трошоците за живот.
Како се избира гувернер на Народната банка?
Процедурата за избор на гувернер е строго дефинирана со Законот за Народната банка и опфаќа неколку важни чекори:
- Предлог од Претседателот на државата: Процесот започнува со предлог на кандидат од страна на Претседателката на државата, во овој случај Гордана Силјановска-Давкова. Без нејзино позитивно мислење, постапката не може да продолжи. Претседателот предлага кандидат за гувернер, кој потоа се доставува до Собранието на Република Северна Македонија.
- Гласање во Собранието: Предложениот кандидат се поднесува на гласање пред Собранието на Република Северна Македонија. За избор е потребно просто мнозинство, односно најмалку 61 глас од вкупно 120 пратеници.
- Мандат: Гувернерот се избира на мандат од седум години, со можност за реизбор.
Кандидатот за гувернер треба да биде државјанин на Република Северна Македонија со соодветна репутација, најмалку високо образование и професионално или академско искуство во областа на економијата, финансиите, банкарството или правото. Дополнително, кандидатот не смее да биде осудуван за кривично дело, да биде должник во стечајна или ликвидациона постапка, ниту да има изречени санкции кои го дисквалификуваат за оваа функција.
Можни кандидати и политичка позадина
Во моментов, во јавноста кружат неколку имиња како можни кандидати за нов гувернер покрај актуелната гувернерка Анита Ангеловска – Бежовска, се и поранешниот министер за финансии Зоран Ставревски, поранешната вицегувернерка и актуелен член на Извршниот комитет на ВМРО-ДПМНЕ, Маја Кадиевска Војновиќ, но и Трајко Славевски – универзитетски професор и поранешен министер за финансии, кој веќе подолго време важи за еден од највлијателните економски гласови во партијата.
Во јавноста веќе кружат неколку имиња како можни кандидати за нов гувернер. Покрај актуелната гувернерка Ангеловска-Бежовска, за која се оценува дека успешно раководи со институцијата и има силна поддршка од меѓународни финансиски институции како ММФ, ЕЦБ и ЕБОР, се споменуваат и:
- Зоран Ставрески – поранешен министер за финансии и висок функционер на ВМРО-ДПМНЕ. Според неофицијални информации, тој е прв на листата од внатрепартиска анкета спроведена од владејачката партија.
- Трајко Славевски – универзитетски професор на Економскиот факултет во Скопје и поранешен министер за финансии. Тој е еден од еден од највлијателните економски гласови во ВМРО-ДПМНЕ и актуелен претседател на Советот на Град Скопје.
- Маја Кадиевска Војновиќ – поранешна вицегувернерка на Народната банка, со богато искуство во монетарната политика. Во моментов е членка на надзорните одбори на КИБС и Стопанска банка а.д. Битола.
Анкетата која била спроведена во рамки на владејачката ВМРО-ДПМНЕ имала за цел да ја тестира јавната поддршка и експертската прифатливост на потенцијалните кандидати, што укажува дека изборот се разгледува не само низ институционална, туку и политичка призма.
Зошто е толку многу важен овој избор?
Изборот на нов гувернер доаѓа во критичен економски момент. Народната банка, преку водењето на монетарната политика, контролата на инфлацијата, управувањето со девизните резерви и надзорот над банкарскиот систем, има централна улога во стабилноста и сигурноста на економијата.
Идниот гувернер ќе треба да обезбеди доверба во националната валута, стабилност на банкарскиот сектор, но и да биде партнeр на меѓународните институции во справување со глобалните и локални економски предизвици.
Банки
Стопанска банка финансиски ќе поддржи нови 16 инклузивни проекти како дел од седмото издание на „Сонуваме.Менуваме“
Нови 16 здруженија и асоцијации на лица со попреченост ќе добијат грантови од Стопанска банка АД – Скопје за реализација на проекти кои ја поттикнуваат инклузијата и ги подобруваат условите за нив во заедницата. Стопанска банка ги објави добитниците на грантовите во вкупна вредност од 30.000 евра, како дел од годинешното издание на општествениот проект на Банката, „Сонуваме.Менуваме“ vol.7 кој од 2016 година ја подигнува јавната свест за поголема инклузија на лицата со попреченост и помага во градењето на подобро општество за сите.
Оваа година на јавниот повик на Стопанска банка се пријавија 28 здруженија и асоцијации од земјава кои аплицираа со конкретни проекти. Посебно формирана комисија во Банката ги оценуваше пристигнатите проекти, при што се вреднуваше бројот на лица што ги опфаќа проектот, дали овозможуваат континуирана работа со лицата со попреченост преку нови едукативни, инклузивни или физиотерапевтски методи или пак овозможува нивна поголема слобода при движењето и извршувањето на секојдневните активности. Комисијата селектираше 16 проекти кои ќе добијат финансиска поддршка од Банката за нивна реализација.

„Им благодариме на сите здруженија и асоцијации кои испратија барања и одговорија на повикот. Нѐ радува фактот што со годинешниот буџет достигнуваме 150.000 евра донирани во проекти кои значително го подобруваат секојдневието на лицата со попреченост“ – истакнуваат од Стопанска банка.
Преку платформата „Сонуваме.Менуваме“, во оваа и претходните години, Стопанска банка финансиски има поддржано реализација на околу 80 инклузивни проекти. „Сонуваме.Менуваме“ продолжува да биде платформа преку која Банката промовира инклузија на лицата со попреченост во општеството преку кампања, инклузивни музичко театарски претстави и донации.
Музичко-театарските претстави за деца кои се значаен и видлив дел од оваа општествено-одговорна кампања, покрај во Скопје, се прикажуваат годинава во Велес и во Битола, ширејќи ја на интересен и приемчив начин пораката за значењето на инклузијата.
Банки
Во чест на Меѓународниот ден на лицата со попреченост, Халкбанк со хумана донација: Електрични колички за поголема независност на лицата со попреченост
Во чест на Меѓународниот ден на лицата со попреченост, Халкбанк АД Скопје реализираше значајна општествено одговорна активност, донирајќи електрични инвалидски колички на SOS Vita, здружение кое активно обезбедува поддршка, грижа и подобрување на квалитетот на живот на лицата со попреченост.
Со оваа донација, Халкбанк испраќа јасна порака за важноста на инклузијата и еднаквите можности, овозможувајќи им на корисниците поголема самостојност, мобилност и полесно секојдневно функционирање.

Оваа иницијатива претставува дел од континуираните активности на Банката во насока на поддршка на ранливите категории и унапредување на општествената благосостојба.
Халкбанк продолжува да инвестира во заедницата и да создава позитивни промени преку конкретни и долгорочни проекти.
Банки
4 Декември е меѓународен ден на банките: Признание за довербата, стабилноста и развојот
Меѓународниот ден на банките се одбележува секој 4 декември, ден прогласен од Обединетите нации во 2019 година со цел да се препознае клучната улога на банките во економскиот развој, финансиската стабилност и општествениот напредок. Овој ден служи како потсетник за значењето на безбедните, транспарентни и достапни финансиски услуги кои претставуваат темел без кој модерните економии не можат да функционираат.
Како се одбележува во Европа и светот?
Во Европа, одбележувањето на Меѓународниот ден на банките најчесто е фокусирано на финансиска едукација, дигитална трансформација и заштита на потрошувачите. Банкарските здруженија и централните банки организираат панели, конференции и јавни дебати за улогата на банкарскиот сектор во развојот на економијата, како и за новите трендови – инстант плаќањата, дигиталните иновации и сајбер-безбедноста.
Во некои земји се организираат и отворени денови во банките, каде граѓаните имаат можност поблиску да се запознаат со банкарските услуги, да добијат совети за лично финансиско планирање и да се информираат за програмите за поддршка на претприемачите.
На глобално ниво, Обединетите нации и меѓународните финансиски институции ја нагласуваат важноста на финансиската инклузија, со посебен акцент на поддршка на малите бизниси, одржливи проекти и зајакнување на пристапот до финансии во земјите во развој.
Што претставува денот?
Денот е признание за:
Улогата на банките во стабилноста на финансискиот систем;
Поддршката што ја даваат на компаниите, семејствата и инвеститорите;
Инвестициите во дигитализација и иновативни решенија;
Одговорноста што ја имаат кон потрошувачите и заштитата на нивните права.
Одбележувањето на Меѓународниот ден на банките е можност да се потсетиме дека современата економија се потпира на силен, стабилен и инклузивен банкарски сектор кој создава вредност за целото општество.
-
Осигурувањепред 2 месециДигитализацијата во осигурувањето: SignPlus како пример за модерно и безбедно е-потпишување
-
Банкипред 2 месециХалкбанк со промотивна понуда за потрошувачки кредит
-
Анализипред 2 месециАНАЛИЗА: Кој е кој во финансискиот сектор во Македонија
-
Продуктипред 1 месецШтедливи и еколошки домови преку Зелениот финансиски инструмент, помош со поврат на 30 отсто од средства за заем за физички лица
-
Банкипред 2 месециДенес е клучниот ден за Стопанска банка Битола – ќе успее ли Алта банка да влезе на македонскиот банкарски пазар?
-
Банкипред 2 месециАлта Банка успешно го заврши преземањето на Стопанска Банка а.д. Битола
-
Фондовипред 2 месециКБ Прво пензиско друштво: Моќта на долгорочната инвестиција
-
Банкипред 2 месециОваа есен штедете паметно со Промо депозитот на Халкбанк







