Цените на нафтата бележат пад, продолжувајќи го негативниот тренд под влијание на зголемениот оптимизам за можно смирување на геополитичките тензии на Блискиот Исток.

На лондонскиот пазар, суровата нафта од типот „Брент“ се намали за 1,32 проценти и се тргуваше по цена од 98,08 долари за барел. Истовремено, американската нафта „WTI“ забележа пад од 1,58 проценти и достигна 93,19 долари за барел, со што делумно се избришаа добивките од претходниот ден.

Пазарите позитивно реагираат на најавите за можен дипломатски напредок, вклучително и 10-дневното примирје меѓу Израел и Либан, како и потенцијалното обновување на разговорите меѓу САД и Иран во текот на викендот.

Претседателот Доналд Трамп изјави дека постои можност за напредок во односите со Техеран, посочувајќи дека договор би можел да биде постигнат во блиска иднина. Според неговите изјави, Иран понудил да се воздржи од поседување нуклеарно оружје во период подолг од две децении.

Според информации на „Ројтерс“, разговорите меѓу двете земји се насочени кон постигнување привремен меморандум, наместо целосен мировен договор, со цел да се избегне нова ескалација на конфликтот.

Во меѓувреме, кризата сериозно го наруши глобалниот енергетски пазар. Затворањето на Ормутскиот теснец во изминатите недели блокираше околу една петтина од светските испораки на нафта, односно приближно 13 милиони барели дневно. Иако цените во март пораснаа за речиси 50 проценти, во последните денови се стабилизираат под границата од 100 долари за барел.

Аналитичарите очекуваат цените на нафтата да продолжат да се движат во опсег од 80 до 100 долари за барел сè додека не се постигне трајно решение и не се нормализира транспортот низ Ормутскиот теснец.

Цените на нафтата повторно забележаа силен раст и ја надминаа психолошката граница од 100 долари за барел, по нова ескалација на геополитичките тензии на Блискиот Исток и прекин на дипломатските разговори меѓу САД и Иран.

На лондонскиот пазар, Брент нафтата порасна за над 7% и достигна 102,15 долари за барел, додека американската „WTI“ нафта се зголеми за повеќе од 8,5% на 104,90 долари, според пазарните податоци.

Растот следува по најавата на американската Централна команда (CENTCOM) за блокада на пристапот до иранските пристаништа, мерка која дополнително ги зголеми стравувањата од нарушување на глобалните енергетски текови. Според најавите, ограничувањата ќе се однесуваат на сите бродови што влегуваат или излегуваат од иранските пристаништа во Персискиот и Оманскиот Залив.

Во меѓувреме, неуспехот на мировните преговори меѓу Вашингтон и Техеран дополнително ја засили неизвесноста на пазарите, при што инвеститорите стравуваат од долгорочни прекини во снабдувањето со нафта од еден од клучните енергетски региони во светот.

Само неколку дена претходно, пазарот беше во спротивен тренд, со пад на цените по најавите за привремено примирје, што дополнително ја нагласува високата волатилност и чувствителноста на енергетските пазари на геополитички ризици.

Ормускиот теснец и понатаму останува клучна точка на глобалната енергетска безбедност, а секое нарушување на неговото функционирање директно влијае врз цените на нафтата.

Аналитичарите предупредуваат дека доколку тензиите продолжат, цените би можеле да го продолжат нагорниот тренд, со потенцијални последици врз инфлацијата, транспортните трошоци и глобалниот економски раст.

„Кредибилните и конзистентни макроекономски политики се поддршка за стабилноста на девизниот курс на денарот и се фактори за одржување на кредитниот рејтинг на нашата земја“. Ова се посочува во најновиот извештај на Агенцијата за кредитен рејтинг „Фич“, во кој рејтингот на земјава повторно е потврден на нивото „ББ+“.

Во извештајот се посочува дека измените што ги направи Народната банка во декември минатата година, во однос на промената на монетарната рамка, ќе придонесат за поефикасно пренесување на монетарните сигнали.

Во извештајот на Агенцијата за кредитен рејтинг „Фич“ се наведува дека девизните резерви, во јануари 2026 година, се зголемиле за речиси 14% на месечно ниво и се доволни за да покријат околу 5,1 месец од обврските за плаќања кон странство. „Фич“ оценува дека нивото на девизните резерви е соодветно за одржување на стабилноста на домашната валута.

Агенцијата посочува дека инфлацијата покажа тренд на намалување на почетокот на 2026 година. За наредниот период се очекува дека таа ќе се задржи на умерено ниво, со привремено благо зголемување под влијание на светските фактори, а потоа повторно ќе се стабилизира во 2027 година, како резултат на кредибилните и конзистентни макроекономски политики.