Бизнис
Четири AI компании подготвуваат излегување на берза: Следува најголемиот тест за индустријата од „дот-ком“ ерата
Глобалниот пазар на ризичен капитал влегува во нова фаза откако четири од највредните приватни технолошки компании во светот најавија излегување на берза во период пократок од три недели. Заедничко за сите нив е што работат во секторот на вештачката интелигенција, што дополнително ги засилува очекувањата дека 2026 година ќе биде пресвртна за AI индустријата.
Прв во редот е SpaceX на Илон Маск, кој веќе го започна процесот за иницијална јавна понуда (IPO). Компанијата планира да собере 75 милијарди долари при проценета вредност од 1,75 билиони долари, што би можело да стане најголемото берзанско деби во историјата. Во понудата се вклучени ракетниот бизнис на компанијата, сателитската интернет-мрежа Starlink и AI-компанијата xAI, која беше интегрирана со SpaceX претходно годинава.
По SpaceX следува OpenAI, компанијата зад ChatGPT, која според информации од Волстрит работи на доверлива пријава за излегување на берза веќе во септември. Нејзината моментална приватна вредност се проценува меѓу 730 и 850 милијарди долари, а аналитичарите сметаат дека по листирањето може да ја надмине границата од еден билион долари.
И покрај брзиот раст на приходите, OpenAI и натаму работи со значителни загуби. Во првиот квартал од годинава компанијата остварила приходи од 5,7 милијарди долари, но со негативна оперативна маржа од 122 проценти. Раководството очекува профитабилност дури кон крајот на деценијата.
Во меѓувреме, Anthropic, компанијата која го развива моделот Claude, веќе поднесе доверлива документација до американската Комисија за хартии од вредност. Нејзината вредност се проценува на околу 965 милијарди долари, а приходите растат со исклучително брзо темпо. Според достапните податоци, компанијата веќе генерира годишен приход од околу 47 милијарди долари и е поблиску до профитабилност отколку повеќето конкуренти.
За разлика од нив, Databricks влегува во трката со позитивен паричен тек. Компанијата, која развива платформи за податоци и вештачка интелигенција, бележи годишни приходи од 5,4 милијарди долари и повеќе од 650 корпоративни клиенти кои трошат над еден милион долари годишно. Нејзиното излегување на берза се очекува во втората половина од 2026 година.
Од друга страна, AI-пребарувачот Perplexity нема намера да брза. Раководството потврди дека планира берзанско деби дури во 2028 година, без оглед на потезите на конкурентите. Компанијата моментално има повеќе од 100 милиони активни корисници и годишен приход од околу 450 милиони долари.
Според проценките на аналитичарите, овогодишниот бран на иницијални јавни понуди би можел да донесе повеќе од три билиони долари нова пазарна вредност, при што најголемиот дел се поврзува со секторот на вештачката интелигенција.
Финансиските експерти предупредуваат дека ова ќе биде најголемиот тест за технолошкиот сектор уште од ерата на „дот-ком“ компаниите. Доколку првите големи AI компании успешно дебитираат на берзите, тоа би можело да отвори нов бран инвестиции во индустријата. Но, доколку инвеститорите покажат воздржаност, ентузијазмот околу вештачката интелигенција би можел да се соочи со првиот сериозен удар.
Берза
Финансиската декларација на Трамп откри: Над 21.000 берзански трансакции за една година
Американскиот претседател Доналд Трамп во период од една година реализирал повеќе од 21.000 трансакции со акции и други хартии од вредност, покажува анализата на германскиот магазин „Шпигел“, изработена врз основа на неговата 900-странична финансиска декларација.
Според анализата, трансакциите биле извршени преку осум инвестициски сметки. Вкупната вредност на купувањата се проценува на меѓу 461 милион и 1,4 милијарди американски долари, додека продажбите изнесуваат меѓу 138 милиони и 433 милиони долари.
За споредба, поранешниот американски претседател Џо Бајден во текот на целиот четиригодишен мандат пријавил само 13 трансакции со хартии од вредност.
Еден од најактивните денови бил 8 април 2025 година, кога биле реализирани 327 купувања, меѓу кои и акции на компаниите Apple и Nvidia, непосредно по најавата за нови американски царини што предизвикаа пад на берзанските индекси.
„Шпигел“ нагласува дека нема докази кои би укажале на поврзаност меѓу инвестиционите активности и политичките одлуки на Трамп. Од Белата куќа соопштија дека инвестициските сметки ги управуваат независни финансиски институции, без директно учество на претседателот.
Финансиската декларација покажува и дека Трамп остварил значителни приходи од криптовалути, дивиденди, недвижности и други инвестициски средства.
Бизнис
Кина руши рекорди: Надворешната трговија порасна за речиси 17% и достигна 3,75 трилиони долари за само шест месеци
Кинеската надворешна трговија во првите шест месеци од 2026 година достигна 25,47 трилиони јуани (околу 3,75 трилиони американски долари), што претставува раст од 16,9% на годишно ниво, покажуваат податоците на Генералната царинска управа на Кина.
Извозот се зголемил за 13,4%, достигнувајќи 14,73 трилиони јуани, додека увозот пораснал за 22,1%, на 10,74 трилиони јуани, што укажува на забрзан раст на домашната побарувачка и порамнотежен развој на надворешната трговија.
Во вториот квартал годинава, вкупната трговска размена изнесувала 13,61 трилиони јуани, со годишен раст од 18,4%, што е најсилен квартален резултат од третиот квартал на 2021 година. Само во јуни, трговијата пораснала за 24,2%, продолжувајќи го позитивниот тренд седумнаесетти месец по ред.
Особено силен раст е забележан кај извозот на машини и електронски производи, кој се зголемил за 20,1%, како и кај високотехнолошките производи, чиј извоз пораснал за 39%. Значително зголемување е регистрирано и кај производите поврзани со вештачка интелигенција, зелените технологии и напредната индустриска опрема.
Според кинеската Царинска управа, приватните компании и натаму имаат водечка улога во надворешната трговија, учествувајќи со 57% од вкупната размена, додека околу 267.000 компании во текот на првата половина од годината успеале да освојат нови извозни пазари.
Бизнис
Новата просечна потрошувачка кошничка би можела да се применува од септември
Просечната потрошувачка кошничка е веќе изработена и прифатена од Економско-социјалниот совет, а во моментов се усогласуваат податоците со Државниот завод за статистика, изјави заменик-министерот за економија, Марјан Ристески.
Тој очекува, доколку усогласувањето заврши навреме, примената на новата кошничка да почне во септември.
Ристески нагласи дека просечната потрошувачка кошничка не треба да се поистоветува со минималната потрошувачка кошничка што ја објавуваат синдикатите, бидејќи станува збор за различни пресметки и различна намена.
Според него, новиот модел ќе им служи на институциите како основа за креирање економски политики, закони, одлуки и мерки засновани на обработени статистички податоци.
Изјавата ја даде по работниот состанок во Стопанската комора.
-
Банкипред 2 месециНЛБ Банка со зголемен максимален износ на станбените кредити и нова промоција – Без манипулативни трошоци и трошоци за проценка
-
Банкипред 2 месециХалкбанк АД Скопје информираше дека пензиите за месец мај се веќе исплатени и достапни за корисниците
-
Банкипред 2 месециАЛТА Банка: Денеска започнува исплатата на мајските пензии
-
Советипред 2 месеци
УЈП: За користење на „МојДДВ“ задолжителна е регистрација во е-Даночни услуги
-
Банкипред 2 месециКомерцијална банка АД Скопје: Исплатата на пензиите почнува од 1 јуни
-
Колумнипред 2 месеци
Најважни менаџерски вештини во дигиталното деловно опкружување
-
Интервјуапред 2 месециFinSight | Тортевски: Само половина од овластените ревизори во Македонија работат во ревизија
-
Кариерапред 2 месециАЛТА банка АД Битола објави оглас за вработување



