Италијанската банкарска групација УниКредит (UniCredit) доби одобрение од Европската централна банка (ЕЦБ) да го надмине прагот од 30 отсто сопственички удел во германската Комерцбанк (Commerzbank), со можност дополнително да го зголемува своето учество без утврдена горна граница. Ова претставува значаен чекор кон реализација на едно од најголемите потенцијални преземања во европскиот банкарски сектор.

Од УниКредит соопштија дека одлуката на ЕЦБ е важна пресвртница во процесот на преземање на германската банка, бидејќи претставува позитивна оценка за планираната трансакција и за финансиската стабилност на италијанската банкарска групација.

„Одобрението ја потврдува позитивната оценка на трансакцијата од страна на ЕЦБ, како и довербата во силните финансиски основи и стабилната позиција на УниКредит во европскиот банкарски сектор“, соопштија од италијанската банка.

Претходно, УниКредит поднесе барање и до Европската комисија за добивање согласност за преземање на Комерцбанк, а преостанатите регулаторни постапки и услови неопходни за завршување на процесот се очекува да бидат исполнети до крајот на годинава.

Според плановите на италијанската банкарска групација, по завршувањето на потребните процедури, УниКредит би располагала со приближно 50 отсто од гласачките права во Комерцбанк, со што би се создале услови за преземање на контролата врз германската финансиска институција.

Можно создавање банкарски гигант со имот од над 1,3 билиони евра

Потенцијалното спојување на двете банки би можело значително да ја промени структурата на европскиот банкарски сектор.

Според проценките што ги пренесуваат странските медиуми, со обединувањето на УниКредит и Комерцбанк би се формирала банкарска групација со вкупен имот поголем од 1,3 билиони евра, што би ја позиционирало меѓу најголемите финансиски институции во Европа.

Ваквата консолидација би претставувала значаен чекор во интеграцијата на европскиот банкарски пазар, со потенцијал за зајакнување на конкурентноста и проширување на деловното присуство на обединетата групација.

Сепак, одобрението од ЕЦБ не значи дека преземањето е веќе завршено. За конечна реализација на трансакцијата потребно е да бидат исполнети и преостанатите регулаторни услови, при што крајот на 2026 година се посочува како очекуван рок за нивно исполнување.

Рајфајзен Капитал Менаџмент (Raiffeisen Capital Management) ја намали изложеноста кон акции на неутрално ниво, откако во поголемиот дел од годината им даваше предност на акциите во однос на обврзниците. Одлуката доаѓа во услови на зголемени каматни стапки, инфлациски притисоци и растечка неизвесност на глобалните финансиски пазари.

Како што соопшти главната директорка за инвестиции, Карин Кунрат, промената во инвестициската стратегија е резултат на повеќе фактори, меѓу кои рестриктивната монетарна политика, ограничениот фискален простор на државите, геополитичките ризици и високите пазарни вреднувања на акциите.

И покрај ваквите предизвици, светската економија засега покажува отпорност. Економскиот раст е поддржан од големите инвестиции во инфраструктура за вештачка интелигенција, двоцифрениот раст на приходите и профитите на водечките технолошки компании, особено во САД, како и од стабилниот пазар на труд и високата лична потрошувачка.

Сепак, повисоките каматни стапки и приносите на обврзниците постепено создаваат притисок врз економската активност, бидејќи го зголемуваат трошокот за финансирање на компаниите и граѓаните.

Според проценките на Рајфајзен, овој притисок би можел да се пренесе и на берзите, кои досега останаа релативно отпорни на растот на каматите. Дополнителна причина за претпазливост е фактот што растот на берзанските индекси сè повеќе зависи од мал број големи компании.

Во краток рок се можни поголеми пазарни осцилации и привремена корекција на цените на акциите, особено во пресрет на изборите за американскиот Конгрес на почетокот на ноември. Сепак, во Рајфајзен не ја исклучуваат можноста годината да заврши позитивно, бидејќи економските показатели и корпоративните резултати и натаму обезбедуваат поддршка за поризичните инвестиции.

Францускиот јавен долг го зголемува притисокот врз пазарот на обврзници

Глобалниот раст на каматните стапки продолжува да влијае врз пазарот на државни обврзници. Повисоките приноси создаваат поповолни можности за новите инвеститори, но истовремено ја намалуваат пазарната вредност на претходно издадените обврзници со пониски камати.

Особено внимание привлекува Франција, каде што растот на приносите и зголемувањето на премијата за ризик ја одразуваат загриженоста на инвеститорите во однос на фискалната политика и способноста на властите да го намалат буџетскиот дефицит.

Рајфајзен Капитал Менаџмент ја задржува изложеноста кон француските државни обврзници, додека кон италијанските има повнимателен пристап. Компанијата очекува дека разликата во премиите за ризик меѓу двете земји би можела повторно да се намали на среден рок.

Според нивната анализа, фискалната консолидација во Франција повеќе зависи од политичката волја отколку од економските можности. Сепак, продолжената политичка блокада би можела дополнително да ги зголеми трошоците за задолжување и да создаде притисок врз еврото.

Неизвесноста на пазарот на државен долг постепено се пренесува и врз корпоративните обврзници. Поради тоа, Рајфајзен е претпазлив кон високоприносните обврзници во евра, кои имаат понизок кредитен рејтинг, и им дава предност на поквалитетните обврзници со инвестициски рејтинг.

Компанијата во моментов нема обврзници од земјите во развој во својата тактичка распределба на средствата, откако приносите во овој сегмент значително пораснаа, особено кај обврзниците деноминирани во американски долари.

Технолошкиот сектор останува главен двигател на берзите

И покрај зголемените ризици, меѓународните пазари на акции продолжуваат да бележат раст, поттикнат од солидните финансиски резултати на компаниите.

Сепак, сè поголемата концентрација на растот кај ограничен број големи компании ја зголемува ранливоста на пазарите. Евентуално забавување на нивното работење или послаби финансиски резултати би можеле да предизвикаат пошироки берзански корекции.

Од друга страна, акциите на пазарите во развој годинава остваруваат подобри резултати од оние на развиените пазари, пред сè благодарение на технолошкиот сектор.

Особено се издвојува Азија, која има значителна застапеност во индексите на пазарите во развој, со голем број компании од областа на технологијата, производството на полупроводници и интернет-услугите.

Иако цените на акциите на овие пазари пораснаа, нивните вреднувања во однос на остварените добивки станаа нешто поповолни, бидејќи профитите на компаниите растеа побрзо од берзанските цени.

Во вакви услови, Рајфајзен се определува за повнимателна инвестициска стратегија, со неутрална изложеност кон акции и поголем акцент на квалитетот на обврзниците, додека глобалните пазари се соочуваат со ризици од повисоки каматни стапки и геополитичка неизвесност.

Кредитната активност на македонските банки продолжува да расте со двоцифрени стапки, но најновите расположливи податоци на Народната банка откриваат значајна разлика меѓу задолжувањето на компаниите и домаќинствата. Во август 2026 година корпоративните кредити забележале годишен раст од 15,1%, додека кредитите на населението се зголемиле за 12,3%.

Разликата од 2,8 процентни поени покажува дека корпоративниот сектор има посилна динамика на кредитирање. Особено значаен е податокот дека годишното зголемување на кредитите на претпријатијата во целост произлегува од кредитирањето во домашна валута, што ја нагласува улогата на денарските финансиски производи во финансирањето на деловните активности.

Кај населението, најизразен раст имаат станбените кредити, кои во август биле повисоки за 16,2% на годишна основа. Потрошувачките кредити, пак, пораснале за 12,2%, што покажува дека побарувачката за финансирање на недвижности расте побрзо од задолжувањето за тековна потрошувачка.

Вкупната кредитна активност на банкарскиот сектор во август забележала годишен раст од 13,6%, додека депозитите пораснале за 9%. Оваа разлика не претставува непосреден показател за нарушена ликвидност, бидејќи банките располагаат и со други извори на финансирање и ликвидни средства, но е важен сигнал за следење на односот меѓу кредитната експанзија и депозитната база.

За банките, продолжувањето на кредитниот раст отвора можности за зголемување на каматните приходи, но истовремено бара внимателно управување со кредитниот ризик, особено во услови на неизвесно меѓународно економско окружување.

Редакција Банкарство