Connect with us

НБРМ

Одржана редовната седница на Комитетот за оперативна монетарна политика на НБРМ

Објавено

на

На 10 јули 2018 година се одржа редовната седница на Комитетот за оперативна монетарна политика на НБРМ, на која беа разгледани состојбите во домашната економија, движењата на меѓународните и на домашните финансиски пазари и показателите за домашната економија во контекст на поставеноста на монетарната политика.

На седницата беше заклучено дека монетарна поставеност е соодветна на постојните економски и финансиски услови, при што каматната стапка на благајничките записи се задржа на нивото од 3,00%, а понудата на благајнички записи остана на нивото од 25.000 милиони денари. Истовремено беа потврдени досегашните констатации за здрави економски основи и стабилни очекувања на економските субјекти, видливи преку поволните движења на девизниот пазар и растот на депозитната база на банките.

Според последните расположливи податоци, на седницата беше констатирано дека најголем дел од показателите, клучни за монетарната политика, се во рамки на очекувањата. Извесни отстапувања се забележуваат во делот на економската активност, каде што првичните податоци за БДП во првиот квартал на 2018 година упатуваат на минимален раст, што е под проектираното движење, како одраз на послабиот раст на приватната потрошувачка и поголемиот пад на инвестициите. Ваквите отстапувања создаваат и надолни ризици за проектираниот раст за целата 2018 година од 3,2%. Расположливите податоци за вториот квартал не се многубројни и воедно се дивергентни, но главно упатуваат на нешто поповолна состојба во економијата во споредба со првиот квартал. На ваква констатација упатува прометот во трговијата, чијшто раст е нешто посилен во однос на првиот квартал, значителното забавување на падот на вредноста на извршените градежни работи, како и подобрувањето на показателот за економската доверба.

Во однос на движењето на стапката на инфлација, според податоците за јуни, просечната годишна стапка на инфлација во првата половина од годината изнесува 1,5%, при што и натаму се движи под нивото од априлската проекција. Во услови на пониски остварувања од проектираното и истовремено нагорна ревизија на очекувањата за увозните цени, засега се оценува дека ризиците околу проекцијата на инфлацијата за 2018 година од 2% се урамнотежени. Секако, неизвесноста околу проектираното движење на светските цени на примарните производи и понатаму останува главен ризик околу проекцијата на инфлацијата.

Податоците за девизните резерви за второто тримесечје на 2018 година укажуваат на раст во однос на крајот на првиот квартал, при поволни движења на девизниот пазар и нето-откуп на девизи од страна на НБРМ. Показателите за нивната адекватност покажуваат дека тие и понатаму се наоѓаат во сигурна зона. Остварувањата кај надворешнотрговската размена за април и мај упатуваат на можност за нешто понизок трговски дефицит од очекуваниот за второто тримесечје на 2018 година. На менувачкиот пазар, заклучно со втората декада на јуни, остварени се повисоки нето-приливи од приватните трансфери во споредба со очекувањата за вториот квартал.

Во однос на движењата во монетарниот сектор, првичните податоци за јуни покажуваат натамошно месечно зголемување и на депозитите и на кредитната активност. Месечното зголемување на вкупните депозити во најголем дел е резултат на повисоките депозити на претпријатијата, при позитивен, но релативно помал придонес на депозитите на домаќинствата. Во однос на кредитниот пазар, зголемената кредитна активност во јуни речиси подеднакво произлегува од кредитите одобрени на домаќинствата и на претпријатијата. Депозитните и кредитните текови во периодот април – јуни се повисоки од проектираните за второто тримесечје на 2018 година, упатувајќи на натфрлање на проекцијата за овој период.

Во периодот помеѓу двете месечни седници на Комитетот, денарските ликвидни средства на банките продолжија да се зголемуваат, што главно беше одраз на интервенциите на Народната  банка за откуп на вишокот девизи на банките. Имено, на девизниот пазар, движењата беа поволни и се карактеризираа со континуирно повисока понуда на девизи, и покрај зголемената побарувачка на девизи заради исплатата на дивиденди и раздолжувањето на банкарскиот сектор кон странство. Продолжувањето на позитивните трендови на девизниот пазар и во овој период беше поддржано од зголемената понуда на девизи од корпоративниот сектор, а во иста насока влијаеше и солидната понуда на менувачкиот пазар. Ваквите движења овозможија натамошен раст на високата девизна ликвидност на банките, а дел од пазарниот вишок на девизи беше насочен и кон НБРМ, којашто во јуни откупи 20 милиони евра од банките поддржувачи. Поволните движења на девизниот пазар продолжуваат и на почетокот на јули, поради што Народна банка дополнително откупи девизи од банките поддржувачи, а збирниот откуп од почетокот на годината достигна 88,5 милиони евра,  што е највисок износ од 2007 година наваму.

Во анализираниот период, зголемувањето на ликвидните денарски средства во банкарскиот систем влијаеше за намалена потреба на банките за задолжување на пазарите на пари, каде што каматните стапки остана релативно стабилни. Воедно, по задоволувањето на ниската пазарна побарувачка, банките продолжија да го пласираат вишокот парични средства најмногу во расположливите депозити кај НБРМ.

Во текот на минатиот месец, на меѓународните финансиски пазари беше забележана одбивност кон преземање ризик во периодите на засилување на глобалните трговски тензии и на политички ризици во еврозоната. Во такви услови, се зголеми побарувачката на безбедни валути, a САД-доларот зајакна во однос на останатите валути. Во согласност со очекувањата, централната банка на САД (ФЕД) го зголеми целното ниво за распонот на каматните стапки, вторпат во 2018 година, при што тековно се предвидуваат вкупно четири зголемувања за целата година. Во такви услови, приносите на државните обврзници во САД умерено се зголемија на краткиот сегмент од кривата на принос. Од друга страна, приносите на финансиските инструменти во еврозоната се движеа во спротивна насока, при искажан став на Европската централна банка (ЕЦБ) за бавно и постeпено нормализирање на поставеноста на монетарната политика. Имено, на состанокот на ЕЦБ беше најавено дека откупот на хартии од вредност во рамки на програмата за квантитативно олеснување се предвидува да заврши до крајот на годината, додека во однос на каматните стапки на монeтарните инструменти беше посочено дека тие ќе останат на тековните ниски и негативни нивoа најмалку до летото 2019 година.

Сумирано, на седницата беше заклучено дека последните макроекономски показатели и оцени кај одредени сегменти упатуваат на извесни отстапувања  во однос на проектираната динамика, но кои засега не предизвикуваат поголеми промени во согледувањата за амбиентот во кој се спроведува монетарната политика.

НБРМ и во следниот период внимателно ќе ги следи случувањата во домашната економија и особено во надворешното окружување, каде што растечкиот трговски протекционизам ги зголемува неповолните ризици. Како и досега, во зависност од условите и оценетите ризици, доколку е потребно, НБРМ ќе преземе соодветни мерки за успешно остварување на монетарните цели.

НБРМ

НБРМ: Раст на потрошувачките и станбените кредити, пад на автомобилските

Објавено

на

Централна Банка

Во јуни кај вкупните кредити на домаќинствата е забележан раст на месечна и годишна основа од 1,0% и 9,7%, соодветно. Од аспект на валутната структура, зголеменото кредитирање на домаќинствата во поголем дел е резултат на растот на кредитите одобрени во денари (68,6% и 62,4%, соодветно).

Во јуни, анализирано според намената на кредитите одобрени на физичките лица кај најзастапената категорија ‒ потрошувачките и станбените кредити е забележан месечен раст од 1,3% и 1,2%, соодветно, којшто на годишно ниво изнесува 11,1% и 14,9%, соодветно. Автомобилските кредити и негативните салда на тековните сметки забележаа месечен пад од 2,0% и 0,5%, соодветно, додека на годишна основа тие остварија раст од 0,2% и 4,8%, соодветно. Овој месец, кредитите одобрени на кредитни картички се непроменети на месечна основа, додека на годишна основа бележат намалување од 0,8%. Во јуни кај кредитите одобрени врз други основи е остварен месечен раст од 0,6%, при годишно намалување од 0,8%.

Вкупните депозити на домаќинствата во јуни остварија месечен раст од 0,3% којшто се должи на депозитите во странска валута, при минимален пад на денарските депозити. Анализирано на годишна основа, растот изнесува 7,9%, со речиси подеднакво учество на депозитите во денари и депозитите во странска валута.

Кај корпоративниот сектор, кредитите  во јуни бележат раст од 0,8% на месечна основа, во услови на речиси подеднаков придонес кон растот на кредитирањето во денари и во странска валута.  На годишна основа е забележан раст на кредитнатa активност од 2,9%, што во услови на намалено кредитирање во странска валута, целосно е резултат на зголеменото денарско кредитирање.

Вкупните кредити во Македонија во јуни годинава се зголемиле за 0,9% на месечно ниво, што се должи на зголеменото кредитирање и во корпоративниот сектор и кај домаќинстава, кои имаат речиси подеднакво учество во месечната промена. На годишна основа кредитниот раст изнесува 6,2%, во поголем дел од зголемено кредитирање на секторот домаќинство кое учествува со 74,2% во растот.

Продолжи со читање

НБРМ

НБРМ: монетарна и финансиска усогласеност со најновите меѓународни и европски стандарди

Објавено

на

Народната банка на Република Македонија ја известува јавноста дека во текот на јули и август 2018 година, ќе објави податоци од монетарната статистика, статистиката на останатите финансиски институции и статистиката на каматните стапки, по нова методологија. Методолошките промени се направени заради усогласување со препораките од новообјавениот Прирачник и упатство за монетарна и финансиска статистика на Меѓународниот монетарен фонд од 2016 година (MFSMCG – IMF, 2016) и Техничката мисија на ММФ од областа на монетарната и финансиската статистика во НБРМ од 2015 година и придонесуваат за обезбедување квалитетни и конзистентни статистички податоци усогласени со највисоките меѓународни и европски статистички стандарди.

Податоците за одделните статистики ќе бидат објавени во согласност со утврдениот Календар на објавување, а истовремено заради обезбедување конзистентност, ќе бидат објавени и ревидирани временски серии податоци. Динамиката на објавување, по одделни статистики, е следнава:

  • Монетарна статистика: на 20 јули 2018 година, со објавување на податоците за јуни 2018 година, ќе се објави и ревидирана серија податоци за периодот од јануари 2009 година до мај 2018 година;
  • Статистика на каматните стапки: на 31 јули 2018 година, со објавување на податоците за јуни 2018 година, ќе се објави и ревидирана серија на податоци за периодот од 2005 година до мај 2018 година;
  • Статистика на останатите финансиски институции: на 31 август 2018 година, со објавување на податоците за вториот квартал на 2018 година, ќе се објави и ревизија на податоците за првиот квартал на 2018 година;
  • Биланси и прегледи на финансиските институции: на 31 август 2018 година, со објавување на податоците за вториот квартал на 2018 година, ќе се објават и ревидирани податоци за депозитните институции за периодот од првиот квартал од 2012 година до првиот квартал од 2018 година и за останатите финансиски институции за првиот квартал од 2018 година.

НБРМ, покрај податоците, ќе објави и информација за клучните методолошки промени, како и нови методолошки објаснувања.

Продолжи со читање

НБРМ

Нов работен материјал во издание на НБРМ

Објавено

на

„Влијанието на политиката на квантитативно олеснување на ЕЦБ врз капиталните текови во регионот на Централна, Источна и Југоисточна Европа“ од гувернерката на НБРМ, д-р Анита Ангеловска-Бежоска, м-р Ана Митреска и д-р Султанија Бојчева-Терзијан.

Овој материјал е обид за емпириска оцена на ефектите од политиката на квантитативното олеснување на ЕЦБ врз капиталните приливи во земјите на Централна, Источна и Југоисточна Европа.

Со оглед на трговската и финансиската поврзаност на овие земји со еврозоната, би се очекувало дека креираната ликвидност од страна на ЕЦБ ќе предизвика и зголемување на обемот на нивните капитални приливи. Оваа хипотеза, авторките на работниот материјал, емпириски ја тестираат преку оцена на ефектите од промените во билансот на ЕЦБ врз одделните видови капитални приливи во избраната група земји.

Наспроти првичните очекувања, резултатите презентирани во материјалот, не ја потврдуваат оваа врска, но покажуваат значително влијание на одредени фундаментални фактори, како што се доходот и каматните стапки, врз капиталните приливи во регионот. Воедно, оцените упатуваат на негативно влијание од глобалната криза врз приливите на капитал, што веројатно и оневозможува поголем ефект од монетарното олеснување на ЕЦБ. Единствен исклучок е надворешното задолжување на државата, што се совпаѓа со контрацикличната фискална политика и растот на јавниот долг по избувнувањето на глобалната криза.

Повеќе информации може да најдете тука.

Продолжи со читање

Популарно

Copyright © 2018 bankarstvo.mk. All Rights Reserved. Developed by Digital Orange